Ocak’ta İhracat Miktar Endeksi %11,9 Artış Gösterdi

Dış Ticaret Endeksleri, Ocak 2019

Açıklanma Tarihi: 19.03.2019

İhracat

TÜİK tarafından açıklanan verilere göre Ocak 2019’da dolar bazında bir önceki yılın aynı ayına göre %5,9 artışla 13,2 milyar dolar seviyesinde gerçekleşen ihracat, miktar endeksi olarak hesaplandığında %11,9 oranında yıllık artış sergilemiştir. Takvim (işgünü sayısı) etkisinden arındırılmış verilere göre ise ihracatta %9,5 oranında yıllık artış söz konusudur.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre ise ihracat miktar endeksi Aralık’ta %4,6 düşüşle son 5 ayın en düşük seviyesine geriledikten sonra Ocak’ta %3,7 oranında artış göstermiştir.

6 aylık bir negatif eğilim sonucu 2018’i 19 ayın en düşük seviyesinde kapatan ihracat birim değer endeksi, Ocak’ta %0,3 oranında ılımlı bir artış kaydetmiştir. Buna rağmen, 2018’in aynı ayıyla kıyaslandığında endeks %5,5 düşük seviyede yer almaktadır.

Bu veriler, Ocak ayında dolar bazında %5,9 olarak gerçekleşen ihracat artışında miktar etkisinin belirleyici olduğunu ve birim değer gelişmelerinin ihracat gelirindeki artışı oldukça sınırladığını göstermektedir.

İthalat

2019 Ocak ayında dolar cinsinden nominal değer olarak %27,2 oranında yıllık düşüşle 15,7 milyar dolara gerileyen ithalatta miktar endeksinin düşüş hızı %25,4 olarak gerçekleşmiştir. Takvim etkisinden arındırılmış endeks ise aynı dönemde %24,9 ile benzer oranda bir düşüş kaydetmiştir. Ayrıntılara bakıldığında sermaye malı ithalatında %42,2 ara mal ithalatında %22, tüketim malları ithalatında %30,2 düşüş dikkat çekmektedir.

Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış ithalat hacmi önceki aya göre Kasım’da %1,1, Aralık’ta %0,3’lük artışların ardından Ocak’ta belirgin bir ivme kazanarak %6,9 oranında artmıştır. Aylık ithalat hacmi böylece son 6 ayın en yüksek seviyesinde gerçekleşmiştir.

Ocak ayında ithalatın birim değeri ise aylık %1 oranında düşüş göstermiş ve son 8 ay içinde yedinci kez azalmıştır. İthalat birim değer endeksi 2018’in yılın aynı ayına göre ise %3,1 oranında azalmıştır.

Bu veriler Ocak ayında dolar cinsi ithalat değerindeki yıllık düşüşün büyük ölçüde miktar etkilerinden kaynaklandığını, birim değer gelişmelerinin ise toplam ithalat değerindeki düşüşe ek katkı sağladığını göstermektedir.

Dış Ticaret Hadleri

2018 Ocak’ta 1 yıl öncesine göre ihracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine göre daha hızlı düşüş göstermesi nedeniyle 2010=100 bazlı dış ticaret haddi (DTH) yıllık %2,4 oranında düşüşle 101,6’ya gerilemiştir. Ancak aylık kıyaslama yapıldığında Aralık ayına göre %1,3 oranında iyileşme söz konusudur. Diğer yandan Şubat’ta ve Mart’ın geride kalan bölümünde petrol fiyatlarında görülen yükseliş eğilimi dolayısıyla DTH’nin olumsuz etkilendiği tahmin edilmektedir.