AB Ambalaj ve Ambalaj Atığı Tüzüğü Hakkında

• 30.07.2026

1994 tarihli Ambalaj Direktifini revize eden (AB) 2025/40 sayılı ve 22 Ocak 2025 tarihli AB Resmi Gazetesi'nde yayımlanan Ambalaj ve Ambalaj Atığı Tüzüğü (PPWR), 11 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Döngüsel Ekonomi Eylem Planı kapsamındaki genel hükümlerin 18 aylık geçiş süresinin ardından 12 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla uygulanmaya başlanacağı bildirilmiştir.

Tüzük, AB pazarına ihraç edilecek ambalaj malzemelerinin yanı sıra AB'ye gönderilen tüm ürünlerin ambalajlarının uyması gereken standartları belirlemektedir.

Tüzük; ambalaj atıklarının kaynağında azaltılması, 2030 yılına kadar AB pazarına sunulan tüm ambalajların geri dönüştürülebilir olması, geri dönüştürülmüş içerik kullanım oranlarının artırılması ve birincil hammadde kullanımının kısıtlanmasını hedeflemektedir.

AB pazarına arz edilecek tüm ambalajların yaşam döngüsü boyunca çevresel sürdürülebilirlik ve etiketleme kuralları söz konusu Tüzük ile belirlenmekte ve bu kurallara uyumun uygunluğunun değerlendirmesi için doğrulama süreci gerekmektedir.

• Bu kapsamda ön plana çıkan hususlar aşağıda sıralanmaktadır:
  Kurşun, kadmiyum, cıva ve hekzavalan krom oranı için 100 mg/kg üst limiti getirilmiştir.
• AB pazarına arz edilecek ambalajlar için uygunluk değerlendirmesi yapılması, teknik dokümantasyon hazırlanması ve AB Uygunluk Beyanı (Declaration of Conformity-DoC) düzenlenmesi gerekmektedir.
• 31 Aralık 2025 itibarıyla, ambalaj türleri için ağırlık bazında %65 geri dönüşüm hedefi uygulanmaktadır. (Ambalaj türüne göre oran Plastik %50, Ahşap %25, Demir %70, Alüminyum %50, Cam %70, Kağıt/Karton %75 olarak değişmektedir).
• 12 Ağustos 2026 tarihinden itibaren, gıda ile temas eden ambalajlarda PFAS kullanımı kısıtlanacaktır. (Belirlenen limitler Madde 5'tedir.)
• 31 Aralık 2026 itibarıyla Komisyon tarafından yukarıda bahse konu hususların hesaplanması ve doğrulanması metodolojilerine ilişkin uygulama mevzuatları çıkarılması beklenmektedir. Ayrıca Avrupa Çevre Ajansı ile ambalaj malzemelerinde bulunan endişe verici maddelerin yeniden kullanım, geri dönüşüm ve kimyasal güvenliğine olumsuz etkilerini değerlendiren bir rapor yayımlaması da planlanmaktadır.
• 1 Ocak 2028 tarihinden itibaren, ambalajların geri dönüştürülebilirliğine ilişkin tasarım kriterleri ve geri dönüştürülebilirlik performansını gösteren A,B,C kategorilerini belirleyen uygulama mevzuatı kabul edilmesi beklenmektedir.
• 12 Ağustos 2028 tarihi itibarıyla, AB pazarına arz edilecek tüm ambalajların ilgili uygulama mevzuatı ile belirlenecek ortak etiketleme kurallarına uyması gerekmektedir.
• 1 Ocak 2030 yılı itibarıyla;

• • • AB pazarına arz edilen tüm ambalajlar geri dönüştürülebilir olacaktır.
    • Tek kullanımlık plastik yasakları genişletilecektir. (Otel kozmetik ürünleri, restoranda tüketime yönelik tek kullanımlık tabak/bardaklar, 1,5 kg altı meyve/sebze paketleri)
    • Ambalaj ağırlık ve hacimleri performans kriterlerine göre asgari düzeye indirilecek ve teknik belgelerle kanıtlanacaktır.
    • Ambalaj atığı azaltım hedefleri 2030 için %5, 2035 için %10 ve 2040 için %15 olarak belirlenmiştir.
    • AB pazarındaki ambalajların %40'ının (1 Ocak 2040 itibarıyla ise %70'inin) yeniden kullanılabilir olması gerekecektir.

Asgari Geri Dönüştürülmüş İçerik Zorunluluğu:

Tüzükte plastik ambalajlar için türüne göre farklılaşan oranda tüketim sonrası plastikten asgari geri dönüştürülmüş içerik zorunluluğu getirilmiştir. Buna göre,PET'ten yapılmış temas hassasiyeti olan plastik ambalaj (tek kullanımlık plastik şişe hariç)- 2030'da %30, 2040'ta %50

• PET harici temas hassasiyeti olan plastik ambalaj (tek kullanımlık plastik şişe hariç)- 2030'da %10, 2040'ta %25
• Tek kullanımlık plastik şişe- 2030'da %30, 2040'ta %65
• Diğer plastik ambalaj- 2030'da %35, 2040'ta %65

Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu (GÜS):

Ambalajı veya ambalaj ihtiva eden ürünü AB pazarına arz eden üretici, distribütör veya ithalatçının Genişletilmiş Üretici Sorumluluğu (GÜS) kapsamında ilgili ambalajın toplanması, ayrıştırılması, yeniden kullanılması, geri dönüştürülmesi gibi atık yönetimi aşamalarından sorumlu olması gerekmektedir.

Sanayicilerimiz ve İhracatçı Firmalarımız İçin Uyum Önerileri:

AB pazarına ihracat gerçekleştiren firmalarımızın, AB'li alıcılar ve yetkili otoritelerden gelmeye başlayan/başlayacak olan uygunluk ve veri taleplerine hazırlıklı olmaları büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda firmalarımızın:

• Ambalaj envanterlerini gözden geçirmeleri,
• Ambalaj malzeme kompozisyonlarını ve katman yapılarını netleştirmeleri,
• Kullanılan plastik ambalajlardaki geri dönüştürülmüş içerik oranlarını tespit etmeleri,
• Ambalaj uygunluk değerlendirme (DoC/Teknik Dosya) altyapı çalışmalarını başlatmaları önerilmektedir.

BİZE ULAŞMAK İÇİN: Konuya ilişkin soru, görüş ve bilgi talepleriniz için Sürdürülebilirlik, Enerji ve Çevre Dönüşümü Şubemiz ile surdurulebilirlik@iso.org.tr e-posta adresi üzerinden iletişime geçebilirsiniz.

İLGİLİ KAYNAKLAR VE BAĞLANTILAR:

• Tüzüğe ulaşmak için tıklayınız.
• Avrupa Komisyonu tarafından yayımlanan Sıkça Sorulan Sorular (SSS) dokümanına ulaşmak için tıklayınız.
• İSO Sanayi Sektörü Mevzuat Bilgilendirme Serisi kapsamındaki Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen webinar kaydına ulaşmak için tıklayınız. tıklayınız.
• Ticaret Bakanlığı'nın AB Ambalaj ve Ambalaj Atığı Mevzuatı ile ilgili bilgi notuna ulaşmak için tıklayınız.
• Türkiye Kimya Sanayicileri Derneği (TKSD)'nin hazırladığı bilgilendirme notuna ulaşmak için tıklayınız.